Илья Терентьевдин дачасы

1900-ж. Пишпек шаарындагы алгачкы эки кабаттуу үйлөрдүн бири, Терентьевдин дачасы деп аталган. Ошол жылдары шаардын түндүк чек арасы Ташкент шоссе жолу болгон. Шаардагы көптөгөн эки кабаттуу үйлөр сыяктуу эле, ал кесилген таштан тургузулган бийик таш пайдубалдын үстүндө турган, анын үстүндө кирпич жасалгасы менен кооздолгон биринчи кабаттын кирпич плинтусу болгон. Үстүнкү кабаттын дубалдары жыгач каркас. Үйдүн бир нече жашоо бөлмөсү жана конок бөлмөсү болгон. Чатыры алгач камыш менен жабылган. Фасадды бойлой оюп жасалган карниздер, пластинкалар, терезелерге жапкычтар коюлган. Асма чатырдын астында бийик подъезддүү терраса-галерея бар эле. Жыгач мамылар жана мамылары бар тосмолор, оюкчалуу карниздер террасага жарашыктуу көрүнүш берген.

Илья Терентьевдин дачасы Пишпек шаарындагы алгачкы эки кабаттуу үйлөрдүн бири. Ошол жылдары шаардын түндүк чек арасы Ташкент шоссе (Жибек Жолу) болгон. Үй кесилген таштан тургузулган бийик таш пайдубалдын үстүндө туруптур, анын үстүндө кирпичтен жасалган оюм-чийим менен кооздолгон биринчи кабаттын кирпич плинтусу бар. Үстүнкү кабаттын дубалдары жыгач каркас болуп саналат. Үйдүн бир нече жашоо бөлмөсү жана конок бөлмөсү болгон. Чатыры алгач камыш менен жабылган. Фасадды бойлой оюп жасалган карниздер, пластинкалар, терезелерге жапкычтар коюлган. Асма чатырдын астында бийик подъезддүү терраса-галерея бар эле. Жыгач мамылар жана мамылары бар тосмолор, оюкчалуу карниздер террасага жарашыктуу көрүнүш берген. Илья Федотович Терентьев (1847-1914) – титулдук кеңешчи. Ижевск заводунда устаттын үй-бүлөсүндө туулган. Атасынын жолун жолдоп, 1862-жылы ошол эле фабрикада шакирт болуп, штыкка кын тигуунун устаты болгон. Окууну жана жазганды үйрөнгөндүктөн, ал жетекчилердин көңүлүн буруп, «жазуу сабагына» которулат. 1874-жылдан бери Түркстан чөлкөмүндө болуп, Кокон жортуулдарына катышып, андан кийин Токмак уезддик администрациясынын катчысы болуп, Токмак «түрмөлөр боюнча камкордук коомунун» директору болуп, эки жыл Токмак уездинин казысынын милдетин аткарып келет. 1890-жылдан Токмак уездинин начальнигинин улук жардамчысы. 1894-жылы пенсияга чыгып, өз алдынча дыйканчылык жана коомдук иштер менен алектенген. 1895-жылдан Пишпек шаарынын биринчи шайланган мэри болгон. Терентьев шаарды көрктөндүрүү жана жашылдандыруу иштерине активдүү катышат. Ал Фетисовскийден хмель плантациясы менен жер тилкесин сатып алып, ушул жерге бак отургузат. Хопту жергиликтүү пивочулар сатып алышкан жана Терентьев сапаты үчүн бир нече престиждүү сыйлыктарга ээ болгон, анын ичинде Париж 1900 Дүйнөлүк көргөзмөсүндө. 1900-жылы Эмен паркында жана бульвар аллеясында олуттуу көчөттөр болгон. Терентьевдин бакчасында өстүрүлгөн көчөттөр шаарды көрктөндүрүү үчүн бекер берилди. Терентьев Пишпектеги эң мыкты жеке китепкананы чогултуп, китеп дүкөнүн иштеткен. Шаарда бир нече мектептердин, гимназиялардын ачылышына салым кошкон. 1914-жылы 14-майда Терентьев 67 жашында каза болгон Илья Терентьевдин дачасы. Мамлекеттик тарых музейинин коллекцияларынан алынган сүрөт. Бул Пишпек шаарынын биринчи шайланган башчысы Илья Терентьевдин үйү болгон, ал 19-кылымдын аягындагы архитектуралык имараттарга таандык. Ар кайсы мезгилде бул имаратта педагогикалык институт, Гороно жана Облоно, Пионерлер үйү, Тарых жана маданият эстеликтерин коргоонун республикалык коому жайгашкан. Үй 19-кылымдын аягындагы архитектуралык эстелик катары коргоого алынган, б.а. толугу менен кароосуз калган, чирип, урап, урандыга айланган.