Фетисовдун үйү

Алексей Михайлович Фетисов Пишпек шаарын көрктөндүрүүдө чоң роль ойнойт. 1881-жылы А.М. Фетисов 64 гектар жерге Карагачевая токоюн жана шаардык бакчада питомникти негиздеген. Карагай райондун көркүнө гана айланбастан, бүгүнкү күндө шаардыктардын сүйүктүү эс алуучу жайы катары кызмат кылууда. Кыйынчылыкта бул жерде отун, курулуш материалдарын кайырмак менен же кайырмак менен чогулткан калкка токою жардам берет. Фетисовдун үйүнүн жанындагы арыктарга алгачкы күмүш теректерди жана эмендерди отургузуу иштери кийинчерээк улантылып, бульвар аллеясы менен Эмен паркын пайда кылган. Фетисов 1884-жылдан тартып уруктары чет өлкөлөрдөн буйрутма менен алынган хмель өстүрүү менен алектенет, ошондой эле Пишпектеги биринчи сыр заводунун негиздөөчүсү. 1889-жылы Фетисов Мамлекеттик бакчанын аймагында кыргыз багбанчылык мектебин ачып, Ташкенден заманбап айыл чарба шаймандарын, таластык немец колонизаторлорунан голланд породасындагы букаларды алган. Мектептин фермасында асыл тукум иштерин уюштурат. Ал түзгөн айыл чарба окуу жайы кийин шаардын сыртына которулуп, анын базасында 1933-жылы Айыл чарба институту, азыркы Айыл чарба академиясы түзүлгөн. Фетисов аймакты археологиялык жана этнографиялык изилдөө менен алектенет; анын Тянь-Шаньга болгон эки сапары «Туркстан» газетасында баяндалат. Фетисов 1894-жылы каза болгон. Анын өлүмүнөн бир нече жыл өткөндөн кийин Поярков макала жазып, анда Фетисов өзүнүн челектеги Диоген сыяктуу жалгыз жашап, өлгөнүн каймана мааниде айткан. Бул метафора Фетисов «кайырчынын кепесинде» жашайт окшойт деген ушактарды пайда кылган. Мамлекеттик тарых музейинин коллекцияларынан Фетисовдун үйүнүн фотосүрөтүндө бул «алпа» бүгүнкү күндөгү стандарттарга ылайыктуу турак жайга окшош.